ԱՄՆ փոխնախագահի այցը և հայ ռազմագերիների հարցը

Հայ հասարակության շրջանում Ջեյ Դի Վենսի Բաքու այցի կապակցությամբ հայ ռազմագերիների հարցի լուծման հույսեր էին ծագել, սակայն այցից հետո Ադրբեջանի նախագահի հայտարարությունները նոր հարցեր են առաջացրել։ Այս մասին փետրվարի 16-ին ճեպազրույցում հայտարարեց ԱԺ ընդդիմադիր «Պատիվ ունեմ» խմբակցության քարտուղար Տիգրան Աբրահամյանը։

Ըստ պատգամավորի՝ Ալիևն իր հայտարարության մեջ նշել է, որ հայ ռազմագերիների հարցը Վենսի այցի ընթացքում իսկապես բարձրացվել է, սակայն ադրբեջանական կողմը դրան ի պատասխան իր դիրքորոշումը ներկայացրել և վերջ։ «Սա կարող է երկու բանի մասին խոսել․ կամ՝ թեման լուրջ քննարկման առարկա չի դարձել, և ԱՄՆ փոխնախագահը, պարզապես, ձևականորեն է բարձրացրել հարցը՝ նկատի ունենալով Երևանի սպասելիքները, կամ՝ պայմանավորվածություն կար, որ թեման անուշադրության մատնվի։ Համենայն դեպս, Ալիևի հայտարարությունները վկայում են այն մասին, որ հարցն, ըստ էության, առաջնային քննարկման առարկա չի դարձել», – նշեց խորհրդարանականը։

Նրա խոսքով՝ այս իրադարձությունները վկայում են այն մասին, որ հայ ռազմագերիների հարցը առաջնային չէ ոչ Հայաստանի իշխանությունների համար, ոչ էլ Երևանի և Բաքվի միջև հարաբերությունների կարգավորման գործընթացում։ «Իրադարձությունների զարգացումը ցույց է տալիս, որ Ադրբեջանը մշտապես նորանոր հարցեր է մտցնում իր օրակարգ և ստանում պահանջվող լուծումները։ Ավելին, կցանկանայի հիշեցնել, որ հայ-ադրբեջանական «նորմալացման» վերաբերյալ դրական կանխատեսումների գործընթացում օդում կախված է ոչ միայն հայ ռազմագերիների և պատանդների խնդիրը, այլև Հայաստանի ինքնիշխան տարածքի մի մասի օկուպացիան, որոնք նույնպես առաջնային չեն Հայաստանի իշխանությունների համար։ Ըստ իշխանությունների պնդումների՝ այդ տարածքների հարցը պետք է լուծվի սահմանազատման և սահմանագծման գործընթացում, և այդ գործընթացը կարող է երկարատև լինել», – ավելացրեց ընդդիմադիրը՝ նշելով օկուպացված տարածքների ամրապնդմանն ուղղված Բաքվի գործողությունները։

Հիշեցնենք, որ Վենսի՝ Երևան և Բաքու տարածաշրջանային այցի շրջանակներում բարձրացվել է Ադրբեջանի բանտերում պահվող հայ ռազմագերիների հարցը։

Ըստ հայտնի տվյալների՝ Ադրբեջանի իշխանությունները հաստատում են իրենց մոտ 19 հայերի առկայությունը։ Ադրբեջանական գերության մեջ պահվող անձանց թվում են նաև Արցախի ռազմաքաղաքական ղեկավարության նախկին և գործող 8 ներկայացուցիչներ․ Արցախի նախկին նախագահներ Արկադի Ղուկասյանը, Բակո Սահակյանը, Արայիկ Հարությունյանը, արտաքին գործերի նախկին նախարար Դավիթ Բաբայանը, խորհրդարանի խոսնակ Դավիթ Իշխանյանը, Արցախի Պաշտպանության բանակի նախկին հրամանատար, գեներալ Լևոն Մնացականյանը, գեներալ Դավիթ Մանուկյանը և նախկին պետնախարար Ռուբեն Վարդանյանը։

Բաքվի խամաճիկային դատարանը շինծու մեղադրանքներով ցմահ ազատազրկման է դատապարտել Արայիկ Հարությունյանին, Դավիթ Բաբայանին, Դավիթ Իշխանյանին, Դավիթ Մանուկյանին, Լևոն Մնացականյանին, իսկ Բակո Սահակյանին և Արկադի Ղուկասյանին՝ 20 տարվա ազատազրկման։ Մնացած արցախցիներին, այսպես կոչված, դատարանը դատապարտել է մինչև 15 տարվա ազատազրկման։ Առայժմ չի հրապարակվել միայն բարերար Ռուբեն Վարդանյանի նկատմամբ դատավճիռը, որի գործն առանձնացվել է առանձին վարույթում։