Ընտրությունների արդյունքը՝ քաղաքացիների ձայնն է

Հայաստանում 2026 թվականի հունիսի 7-ին նախատեսված խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքը կախված կլինի հայ քաղաքացիների կողմից կայացված ընտրությունից։ Այս ընտրությունները կարող են դրսևորվել տարբեր ձևերով՝ մասնակցել ընտրություններին, թե՝ ոչ, և եթե մասնակցում են, ապա քվեարկել որևէ քաղաքական ուժի օգտին, թե՝ պարզապես փչացնել քվեաթերթիկը։

Ընտրությունների արդյունքը, որպես կանոն, որոշվում է ընտրողների ակտիվության և նրանց կողմից քվեաթերթիկի վրա դրված կնիքի կամ դրա բացակայության կողմից։

Ես ներկայացնում եմ երկու հիմնական սցենար՝ օգտագործելով «X երկրի» 100 հազար ընտրողի և 5 քաղաքական ուժի հիպոթետիկ օրինակը։

Սցենար 1. Ընտրողների ակտիվության ցածր մակարդակ

Եթե ընտրողների ակտիվությունը ցածր է, և ընտրություններին մասնակցում է ընտրելու իրավունք ունեցողների ընդամենը 45%-ը (45 հազար մարդ), ապա գործող իշխանությունների կողմից աջակցվող կուսակցությանը, որի կայուն էլեկտորատը կազմում է 15 հազար մարդ, կստանա ձայների 33.3%-ը։ Սակայն, եթե ընտրողների ակտիվությունը բարձրանա մինչև 60 հազար մարդ, ապա այդ 15 հազար ձայնը կկազմի ընդամենը 25%-ը։

Սցենար 2. Ընտրողների ակտիվություն և անվավեր քվեաթերթիկներ

Եթե ընտրողների ակտիվությունը բարձր է, և ընտրություններին մասնակցում է ընտրելու իրավունք ունեցողների 55%-ը (55 հազար մարդ), ապա անվավեր քվեաթերթիկների թիվը կարող է կազմել 10 հազար՝ կազմելով ընտրողների մասնակցության 18.2%-ը։ Այս դեպքում, իշխող ուժը կարող է ստանալ 27.3%-ը, իսկ ընդդիմադիր կուսակցությունները՝ 23.6%, 16.4%, 9% և 5.5%։

Այսպիսով, դաշինքների կամ երկրորդ փուլի անցնելու հնարավորությունը տվյալ հաշվարկներում էական դեր չունեն, իսկ ամենակարևոր սկզբունքն է՝ ընտրողների ակտիվությունը և նրանց կողմից կայացված որոշումը։

Հիշեցնենք, որ ՀՀ ներքին գործերի նախարարության Միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայության տվյալներով՝ 2026 թվականի հունիսի 7-ին կայանալիք խորհրդարանական ընտրություններում ընտրելու իրավունք ունի 2 մլն 489 հազար 31 քաղաքացի։