ՀՀ իշխանությունները երբեք տարածքային պահանջ չեն ներկայացրել այլ երկրների

Վերջին օրերին հանրության շրջանում լայնորեն քննարկվում է մի թեզ, որը, կարծես, «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության քարոզչական մեքենան է հրապարակում։ Այդ թեզի համաձայն՝ Հայաստանի Հանրապետության նախկին իշխանությունները կամ հիմնական ընդդիմադիր ուժերը չեն բավարարվում Հայաստանի միջազգայնորեն ճանաչված տարածքով։

Ցանկանում եմ հստակ հակադրել այս պնդումը իրականությանը։ 1991 թվականից մինչև 2018 թվականը, այսինքն՝ Հայաստանի Հանրապետության իշխանությունների գործունեության ընդհանուր ժամանակահատվածում, երբեք որևէ երկրի նկատմամբ տարածքային պահանջներ ներկայացվել չեն արվել։

Արցախյան հարցի կարգավորման հարցում մեր նախկին իշխանությունների համար առաջնայինը եղել է ոչ թե տարածքային պահանջների առաջադրումը, այլ Արցախի բնակչության ինքնորոշման իրավունքի իրացման հարցը։ Ինքնորոշման իրավունքը միջազգային իրավունքի հիմնարար սկզբունք է, որը ամրագրված է ՄԱԿ-ի կանոնադրության մեջ։ Այս քաղաքական սկզբունքը խախտել է միայն մեկ հայաստանյան պետական գործիչ՝ Նիկոլ Փաշինյանը՝ իր «Արցախը Հայաստան է և վերջ» թեզով։ Նրա հայտարարությունները, որոնք հաճախ ուղեկցվում են հարցադրումներով՝ «Ադրբեջանի իշխանություններն ի՞նչ արեցին Արցախում՝ ճիշտ է», ոչ միայն անթույլատրելի են, այլև վտանգավոր։

Պետությունների պատմությունը շարունակական է, և նման հայտարարություններն ու քայլերը, որոնք փորձում են վերաներկայացնել անցյալի դեպքերը որպես ներկայիս իրավիճակի բնական հետևանք, անհնարին են դարձնում ապագա սերունդներին դրանցից դուրս գալու հնարավորությունը։ Այս հայտարարությունը հնչեց այն պահին, երբ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հերթական անգամ քննադատեց ընդդիմադիր ուժերին՝ Ադրբեջանի հետ հարաբերություններում իր քաղաքականությունը զիջողական է ներկայացնելու համար։ Նա մեղադրեց ընդդիմադիր ուժերին, որ իրենք պատերազմ են ուզում, երբ խոսում են Արցախի մասին։